Türkiye’de akaryakıt fiyatlarındaki artışı sınırlamak amacıyla uygulanan Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) destek mekanizması olan eşelmobil sistemi 1 Ekim itibarıyla sona eriyor. Yeni bir karar alınmaması halinde, benzinde litre başına alınan ÖTV tutarı 4,43 TL’den 14,83 TL’ye yükselecek. Katma Değer Vergisi (KDV) artışı ile birlikte toplamda 12,48 TL’yi bulacak bu vergi düzenlemesi, cumhuriyet tarihinin tek seferde yapılan en büyük akaryakıt zammı olarak kayıtlara geçmeye hazırlanıyor.
Sektör kaynakları tek seferde 12,48 TL artış bekliyor
Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İran arasındaki gerilimin etkisiyle yükselen Brent petrol fiyatlarının pompaya yansımasını yumuşatmak için mart ayında ilk eşelmobil kararı yürürlüğe girmişti. Bu süreçte zamların yüzde 75’i ÖTV’den karşılanırken; temmuz ve ağustos aylarında yapılan düzenlemelerle vergi desteği kademeli olarak azaltıldı. Sektör temsilcilerinin aktardığı bilgilere göre, 1 Ekim’de sistemin tamamen yürürlükten kalkmasıyla birlikte 10,40 TL’lik ÖTV artışına 2,08 TL’lik KDV farkı eklenecek. Böylece benzin fiyatı bir anda 90 TL barajını aşacak.
Motorinde kademeli geçiş modeli uygulanıyor
Ağustos ayında alınan kararlar doğrultusunda motorin ve benzin için farklı takvimler belirlendi. Motorinde ÖTV tutarı ağustosta sıfırlanırken, eylülden itibaren her ay 3’er TL artırılması kararlaştırıldı. Motorindeki ÖTV tutarı; ekimde 6 TL, kasımda 9 TL ve aralıkta 12 TL olarak uygulanacak. 1 Ocak 2027 tarihinden itibaren ise motorinde ÖTV 13,9006 TL seviyesinde sabitlenecek. Benzinde ise benzer bir kademeli geçiş takvimi ilan edilmediği için tüm vergi yükü 1 Ekim’de doğrudan pompa fiyatlarına yansıyacak.
Almanya’daki göçmenleri ve Türkiye’deki aileleri doğrudan etkiliyor
Akaryakıt fiyatlarında yaşanacak bu rekor artış, Türkiye’deki genel yaşam maliyetlerini ve ulaşım giderlerini artıracağı için Almanya ve Avrupa’da yaşayan Türk toplumunu da doğrudan ilgilendiriyor. Karayolu üzerinden seyahat eden gurbetçilerin bütçesini zorlayacak olan bu gelişme, aynı zamanda Türkiye’deki yakınlarına maddi destek sağlayan veya ülkede ticari yatırımları bulunan göçmenlerin genel gider kalemlerini önemli ölçüde yükseltecek.
Yeni bir eşelmobil kararı alınmazsa zam kaçınılmaz
Sektör yetkilileri, 1 Ekim tarihindeki büyük fiyat sıçramasının önüne geçilebilmesi için motorinde olduğu gibi benzinde de aşamalı bir vergi geçiş modelinin gündeme gelebileceğini belirtiyor. Ancak ekonomi yönetimi tarafından yeni bir karar açıklanmaması durumunda, 1 Ekim sabahı itibarıyla benzine rekor zam yapılması kesinleşmiş olacak.
